Joseph Weijel
Familie - Verhaal - Foto's - Verkaufsbuch - Bronnen
- Zutphen,
-Vermoord in kamp-
Schöppinitz,
Joseph werd 31 jaar
Familie
Ouders: Jacob Weijel, Aaltje Weijel-Hanouwer
Verwant: Abraham Weijel
Verhaal
Bij deze biografie gaat het om Joseph Weijel (23 september 1911 – 10 februari 1943), zoon van Jacob Weijel en Aaltje Hanouwer. Hij woonde bij zijn ouders aan de Graaf Ottosingel 71 in Zutphen. Hij is niet dezelfde persoon als Joseph Weijel (1887), de slager aan de Jan Steenstraat, of diens zoon Joseph (1930).
De beschikbare bronnen noemen zijn beroep niet eenduidig. Wel is zijn woonadres in april 1941 en zijn overlijden in het werkkamp Schöppinitz op 10 februari 1943 terug te vinden. Jewish Monument
Joseph Weijel werd op 23 september 1911 geboren in Zutphen. Hij was een zoon van Jacob Weijel (14 juni 1870 – 27 november 1942) en Aaltje Hanouwer (24 januari 1869 – 27 november 1942). Zijn vader was veehandelaar. Joseph groeide op in een gezin met drie kinderen. Zijn oudere zus Carolina was geboren in 1898 en zijn broer Abraham in 1901.
Het gezin Weijel aan de Graaf Ottosingel
Joseph groeide op in een familie die al generaties in Zutphen woonde en actief was in de veehandel en het slagersvak. Zijn grootouders van vaderszijde, Joseph Weijel en Carolina Zilversmit, hadden een slagerij aan de Barlheze 44. Zijn vader Jacob werkte als veehandelaar.
Jacob trouwde in 1898 in Zutphen met Aaltje Hanouwer. Het gezin woonde aanvankelijk elders in de stad en vestigde zich later aan de Graaf Ottosingel 71.
In april 1941 woonden Joseph, zijn broer Abraham en hun ouders op dit adres. Joseph was toen 29 jaar oud. Over zijn beroep en eventuele werkzaamheden in de veehandel of het familiebedrijf is in de geraadpleegde bronnen geen betrouwbare informatie gevonden.
De vervolging van het gezin
Tijdens de Duitse bezetting werd het gezin Weijel getroffen door de Jodenvervolging. De ouders van Joseph, Jacob en Aaltje, werden op 27 november 1942 in Auschwitz vermoord. Zij waren beiden 72 jaar oud.
Zijn broer Abraham werd eveneens gedeporteerd. Abraham werd op 31 januari 1943 in Auschwitz vermoord, 41 jaar oud.
Joseph overleefde zijn ouders en broer slechts korte tijd. Ook hij werd slachtoffer van de deportaties vanuit Nederland. Zijn naam komt voor in de Holocaustregistraties met Schöppinitz als plaats van overlijden.
Schöppinitz
Joseph Weijel overleed op 10 februari 1943 in Schöppinitz, in het huidige Polen. Hij was 31 jaar oud.
Schöppinitz was een werkkamp dat deel uitmaakte van het Auschwitz-complex. Het was een van de kampen waar gevangenen onder dwang arbeid moesten verrichten. De registratie van zijn overlijden in Schöppinitz onderscheidt hem van de vele slachtoffers die rechtstreeks met Auschwitz als plaats van overlijden zijn geregistreerd.
Over de omstandigheden waaronder Joseph in Schöppinitz terechtkwam, zijn verblijf daar en zijn laatste levensdagen zijn in de geraadpleegde bronnen geen persoonlijke gegevens of getuigenissen gevonden.
Een gezin uiteengerukt
Binnen enkele maanden verloor Joseph zijn ouders en broer. Zijn zus Carolina was al eerder getrouwd en woonde elders. Ook zij werd tijdens de Holocaust vermoord: op 27 november 1942 in Auschwitz.
Daarmee werd het gezin van Jacob en Aaltje Weijel vrijwel volledig vernietigd. Josephs overlijdensregistratie in Schöppinitz vormt het laatste bekende hoofdstuk van zijn eigen levensgeschiedenis.
Bronnen en verantwoording
De geboortedatum en overlijdensgegevens van Joseph zijn terug te vinden in meerdere slachtofferregistraties, waaronder DutchJewry, JewishGen en de namenlijst in De Zutphense Kehille in het bijzonder. Het adres Graaf Ottosingel 71 en de samenstelling van het gezin in april 1941 zijn vermeld in het Digitaal Joods Monument.
De familiegeschiedenis en de gegevens over de ouders en broer zijn ontleend aan genealogische registraties en lokale historische publicaties. Over Josephs beroep, persoonlijke leven en de omstandigheden van zijn gevangenschap in Schöppinitz zijn geen aanvullende gegevens gevonden. Deze aspecten zijn daarom niet ingevuld.
Bronnen
- Digitaal Joods Monument, adresregistratie Graaf Ottosingel 71, Zutphen. Vermeldt Jacob, Aaltje, Joseph en Abraham als bewoners in april 1941.
Graaf Ottosingel 71 – Joods Monument - Peter Kooij, De Zutphense Kehille in het bijzonder (2024). De slachtoffertabel vermeldt Josephs geboortedatum, woonadres en overlijden in Schöppinitz op 10 februari 1943.
De Zutphense Kehille in het bijzonder - JewishGen, Yizkor Book Zutphen, p. 69. Namenlijst met Joseph Weijel, geboren 23 september 1911 in Zutphen en overleden 10 februari 1943 in Schöppinitz.
JewishGen – Zutphen - DutchJewry, In Memoriam, registratie 96147. Vermeldt geboorte- en overlijdensgegevens van Joseph Weijel.
DutchJewry – In Memoriam - Yad Vashem, The Netherlands – Names of Holocaust Victims. Vermeldt Joseph Weijel, Zutphen, 23 september 1911, Schöppenitz, 10 februari 1943.
Yad Vashem – Netherlands database - Digitaal Joods Monument, Abraham Weijel (1901–1943). Bevestigt de familieband met broer Joseph en de ouders Jacob en Aaltje.
Abraham Weijel – Joods Monument - Stolpersteine Zutphen, Joodse bewoners in de Schilderswijk Zutphen. Beschrijft de familiegeschiedenis van de Weijels en de achtergrond van de veehandel en slagerij.
Publicatie Joodse bewoners in de Schilderswijk
Nog open voor onderzoek: Josephs beroep, eventuele militaire dienst, zijn verblijfplaatsen tussen 1941 en zijn deportatie en de datum waarop hij in Westerbork aankwam. Ook een individuele transportregistratie naar Schöppinitz zou zijn laatste levensfase verder kunnen verduidelijken.
Foto's