Franciska Roosje Krukziener (Cutzien)
Familie - Verhaal - Foto's - Verkaufsbuch - Bronnen
- Zutphen,
-Ondergedoken,Oorlog overleefd-
,
Franciska Roosje werd 86 jaar
Familie
Verhaal
Voor Franciska Roosje Krukziener is een concrete onderduiklocatie te achterhalen: Oudewand 94 in Zutphen. Zij behoorde tot het gezin van Alexander Mozes Krukziener en verbleef daar vanaf augustus 1942 bij de familie Van der Vegte. Het onderduikadres bood onderdak aan tien Joodse mensen uit de families Krukziener en Noach. De onderduik duurde tot de bevrijding van Zutphen op 8 april 1945. stolpersteinezutphen.nl
Franciska Roosje Krukziener werd op 20 mei 1924 geboren in Zutphen. Zij was een dochter van Alexander Mozes Cutzien, die de naam Krukziener gebruikte, en Maria Koopman. Haar vader was betrokken bij de pettenfabriek Krukziener in Zutphen. Franciska had een broer, Maurits.
Haar moeder Maria overleed voordat de Tweede Wereldoorlog begon. Haar vader hertrouwde in 1942 met Henriette Joel Hamme.
In augustus 1942 verliet Franciska met haar vader, haar stiefmoeder en andere familieleden hun woning in Zutphen. Zij doken onder bij de familie Van der Vegte aan de Oudewand 94. Ook het gezin van Alexanders broer Meijer verbleef daar, evenals Sophia (Fiet) Noach. In totaal waren er tien Joodse onderduikers in huis.
De onderduikers moesten zich overdag grotendeels stilhouden in een kamer aan de straatzijde. Dat was extra ingewikkeld omdat in het pand ook een drukkerij gevestigd was en er personeel werkte dat niet van de onderduikers mocht weten. Er was geen stromend water. De familie Krukziener verbleef voornamelijk op de bovenverdieping. De onderduik duurde tot de bevrijding van Zutphen op 8 april 1945.
Franciska overleefde de oorlog. Na de oorlog woonde zij onder meer in Scheveningen. Zij overleed op 13 december 2009.
Bronnen
- Bart Mendelson en Peter Kooij, Dat doe je gewoon. Zutphense onderduikverhalen 1940–1945, Zutphen, 2014, pp. 83–84. Beschrijft de onderduik van de families Krukziener en Noach bij de familie Van der Vegte aan de Oudewand 94. De publicatie noemt Alexander en Meijer en hun gezinnen als de onderduikers.
- Gemeente Hilversum, Herdenkingsroute Kernplan Hilversum. Beschrijft de familiegeschiedenis van de Krukzieners, de familieverhoudingen en de onderduik van de gezinnen van Alexander en Meijer in Zutphen. hilversum.nl
- Historische Vereniging Oud-Beijerland, Joods onroerend goed. Bevat een boedelbeschrijving waarin Franciska en haar broer Maurits als kinderen van Maria Koopman en Alexander Mozes Cutzien worden genoemd. hvobl.nl
Foto's