Juda Leeraar

Juda Leeraar werd op 21 januari 1884 in Zutphen geboren. Hij was koopman en woonde met zijn gezin aan de Groenmarkt 11a. Hij was getrouwd met Mina Cohen, met wie hij zeven kinderen kreeg. Naast de vijf kinderen die in de gezinsregistratie van 1941 op het adres woonden, waren er twee oudere dochters die inmiddels elders woonden: Rebecca en Lena. joodsmonument.nl

Een aanvullende historische bron over de Joodse gemeente Zutphen vermeldt dat Juda in januari 1942 samen met zijn zonen Harrie en Salomon werd gearresteerd wegens handel op de zwarte markt. De precieze gang van zaken rond die arrestatie en zijn verdere verblijf moeten nog aan archiefstukken worden getoetst. dutchjewry.org

Juda Leeraar werd op 21 januari 1884 in Zutphen geboren. Hij was koopman en winkelier. Hij was een zoon van Hartog Leeraar en Rebecca Kronenberg. Zijn moeder overleed in 1929.

Gezin

Juda trouwde op 8 april 1908 met Mina Cohen, geboren op 6 maart 1888. Zij was een dochter van Salomon Cohen en Betje Leeraar.

Het echtpaar kreeg zeven kinderen:

• Rebecca, geboren in 1908, later getrouwd met Mozes Wertheim.
• Betje, geboren in 1909.
• Hartog, geboren in 1910.
• Lena, geboren in 1912, later getrouwd met J.Ph. van Gelder.
• Salomon, geboren in 1916.
• Isaäc, geboren in 1919.
• Philip, geboren in 1926.

In april 1941 woonde het gezin aan de Groenmarkt 11a in Zutphen. De twee oudste dochters, Rebecca en Lena, woonden toen niet meer thuis. Het Digitaal Joods Monument vermeldt Juda als koopman. Een historische beschrijving van de Joodse gemeente noemt hem winkelier en marktkoopman.

Arrestatie en deportatie

Een historische beschrijving van de Joodse gemeente Zutphen vermeldt dat Juda in januari 1942 samen met zijn zonen Harrie en Salomon werd gearresteerd wegens handel op de zwarte markt.

Een onderzoek naar de transporten naar Auschwitz bevat aanvullende gegevens uit de naoorlogse aantekeningen op zijn kaart van de Joodse Raad. Daaruit blijkt dat Juda aanvankelijk in juli 1942 vanuit de gevangenis in Amersfoort naar Westerbork werd overgebracht. Na een eerdere terugstelling werd hij op 31 juli 1942 op transport gesteld. De precieze routebeschrijving in deze bron bevat enige onzekerheid over het vertrekpunt.

Juda overleed op 30 september 1942 in Auschwitz, 58 jaar oud.

Zijn vrouw Mina en hun kinderen werden eveneens slachtoffer van de vervolging. De kinderen werden op verschillende momenten vermoord; niet het hele gezin overleed op dezelfde datum.

Bronnen

• Digitaal Joods Monument – Juda Leeraar — geboorte, overlijden, beroep, familie en adres. De familieverbanden zijn deels door de redactie van het monument toegevoegd.
• JewishGen – Zutphen, namenlijst oorlogsslachtoffers — geboorte- en overlijdensgegevens; de lijst verwijst naar pagina 65.
• Dutch Jewry – The Jewish Community of Zutphen and Voorst — arrestatie van Juda en zijn zonen in januari 1942. De tekst is gebaseerd op onder meer Hans Kooger, Het Oude Volk, p. 270–280, en Sjoerd Laansma, De Joodse Gemeente te Zutphen (1977).
• Onderzoek naar de transporten van juli 1942 naar Auschwitz — voetnoot 86, met gegevens uit de naoorlogse aantekeningen op Juda's kaart van de Joodse Raad.
• Oorlogsbronnen: de persoonsverwijzing vanuit het Digitaal Joods Monument is bekend, maar ik heb geen afzonderlijke persoons- of recordpagina inhoudelijk kunnen raadplegen.

Nog te onderzoeken: de oorspronkelijke huwelijksakte van Juda en Mina, de arrestatie- en gevangenisregistratie uit 1942 en eventuele handels- of marktvergunningen. Deze kunnen meer informatie geven over zijn winkel en zijn werkzaamheden in Zutphen.